Egzersiz artık sadece spor salonlarının değil, ekranlarımızın da bir kesimi. Sabah uyanır uyanmaz açılan görüntüler, birkaç dakikada “fit olma” vaadi sunan paylaşımlar ve herkes için geçerliymiş üzere sunulan hareketler… Lakin güzel niyetle başlanan bu rutinler, hakikat planlama ve uzman denetimi olmadığında beden için yarardan çok risk barındırabiliyor. Bilhassa toplumsal medyada süratle yayılan, şahsa özel olmayan antrenman programları; fark edilmeden yapılan form kusurları, yanlış yükleme ve denetimsiz tempo nedeniyle kas ve eklem sağlığını zorlayabiliyor. Memorial Bodrum Hastanesi Fizikî Tıp ve Rehabilitasyon Bölümü’nden Uzm. Dr. İnci Şenses, bilinçsiz idmanın bedende yaratabileceği tesirler konusunda değerli ihtarlarda bulunuyor.
Yanlış Plank ve Squat Sakatlanma Riskini Artırıyor
Fiziksel tıp ve rehabilitasyon kliniklerine başvuran bireylerde idmana bağlı yaralanmaların makul hareketlerde ağırlaştığını belirten Uzm. Dr. İnci Şenses, özellikle yanlış teknikle yapılan kimi temel idmanlara dikkat çekiyor. Şenses’e nazaran gerçek uygulanmadığında plank antrenmanları bel bölgesinde önemli zorlanmalara neden olabiliyor. Gövde stabilitesinin korunamadığı, belin çökmesine ya da çok kasılmasına yol açan plank uygulamaları omurga üzerinde beklenmedik yükler oluşturabiliyor. Benzeri biçimde, uygun olmayan direnç lastikleriyle yapılan idmanlar de omuz eklemi için risk taşıyor. Yanlış açı, denetimsiz çekiş ve kişinin gücünün üzerinde dirençle çalışması omuz ekleminde hasara yol açabiliyor. Squat ise en sık yanlış uygulanan hareketlerden biri olarak öne çıkıyor. Diz, kalça ve ayak hizasının korunmadığı, suratın ve yükün denetim edilmediği squat uygulamaları diz ekleminde menisküs ve bağ yaralanmalarına yer hazırlayabiliyor.
Lululemon
Egzersizde Yapılan En Yaygın Hatalar
Kabul edelim, günümüzde antrenman alışkanlıklarının büyük bir kısmı dijital platformlar üzerinden şekilleniyor. Fakat toplumsal medyada paylaşılan idman görüntüleri, bireyin mevcut sıhhat durumu değerlendirilmeden uygulandığında sakatlanma riskini önemli halde artırabiliyor. Uzmanlara nazaran bu içeriklerin değerli bir kısmı yaş, fizikî kapasite, omurga sıhhati, eklem yapısı, kilo ve geçirilmiş hastalıkları dikkate almadan hazırlanıyor. Bu da her antrenmanın herkes için uygun ve inançlı olmadığı manasına geliyor. Uzm. Dr. İnci Şenses, “Egzersiz programları bireye özel olmalıdır” diyerek, diğerinde işe yarayan bir hareketin, farklı bir beden yapısında sorun yaratabileceğini vurguluyor. İdmana bağlı sakatlıkların temelinde çoklukla emsal yanılgılar yatıyor. En sık karşılaşılan üç ana sorunu uzmanımız şöyle sıralıyor:
- Ağrının kas, disk ya da eklem kaynaklı olup olmadığı belirlenmeden idmana başlanması.
- “Herkese birebir egzersiz” anlayışıyla şahsa özel planlama yapılmaması.
- Yanlış sürat, uygunsuz yük ve kusurlu tekrar sayılarıyla uygulanan programlar.
Bu yanlışlar bedenin ahenk sağlama kapasitesini aşarak kas, tendon ve eklem dokularında çok zorlanmaya neden olabiliyor. Antrenmanın müddeti, sıklığı, yoğunluğu ve suratı klinik açıdan temel parametreler ortasında yer alıyor. Yanlış yükleme, denetimsiz tempo ve uygunsuz tekrar sayıları kas, tendon ve eklem dokularında çok zorlanmaya bağlı hasarlara yol açabiliyor. Uzmanlar idman sırasında hissedilen ağrının “normal bir adaptasyon” mu yoksa “vücudun verdiği bir uyarı” mı olduğunun ayırt edilmesi gerektiğine dikkat çekiyor.
